จังหวัดตาก, ตาก, ข้อมูลจังหวัดตาก, เทศกาลและงานประเพณีจังหวัดตาก

ยินดีต้อนรับสู่ตาก
ข้อมูลแนะนำจังหวัดตาก
จังหวัดตากตั้งอยู่ภาคเหนือตอนล่างของประเทศ มีพื้นที่ทั้งหมด 16,406.65 ตารางกิโลเมตร เป็นจังหวัดที่มีขนาดเป็นอันดับ 4 ของประเทศและเป็นอันดับ 2 ของภาคเหนือ มีระยะทางห่างจากกรุงเทพฯ เป็นระยะทาง 426 กิโลเมตร สภาพภูมิประเทศโดยทั่วไปของ จังหวัดตากเป็น ภูเขา และป่าไม้ เป็นจังหวัดที่มีอุทยานแห่งชาติที่ยังคงความสมบูรณ์ของป่า และธรรมชาติ ถึง 5 อุทยาน คือ อุทยานแห่งชาติตากสินมหาราช อุทยานแห่งชาติแม่เมย อุทยานแห่งชาติลานสาง และอุทยานแห่งชาติน้ำตกพาเจริญ มีเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าอยู่ 5 แห่ง และป่าสงวนแห่งชาติ 15 ป่า อันเป็นสิ่งแสดงถึงความอุดมสมบูรณ์ของพืชพรรณธรรมชาติ ตลอดจนมีน้ำตกที่ นักท่องเที่ยวรักการผจญภัย และนิยมการล่องแก่งต้องมาเยือนสักครั้ง คือ น้ำตกทีลอซู และน้ำตกทีลอเร นอกจากความสวยงามตามธรรมชาติแล้ว ยังเป็นจังหวัดที่มีผลผลิตทางการเกษตรที่ขึ้นชื่อทั้งดอกไม้ และผลไม้ โดยเฉพาะทับทิม ซึ่งเป็นพันธุ์ ที่มีผลใหญ่ และกำลังได้รับความนิยมมาก
อาณาเขต
ทิศเหนือ : จังหวัดแม่ฮ่องสอน จังหวัดเชียงใหม่ จังหวัดลำพูน และจังหวัดลำปาง
ทิศใต้ : จังหวัดอุทัยธานี และจังหวัดกาญจนบุรี
ทิศตะวันออก : จังหวัดสุโขทัย จังหวัดกำแพงเพชร จังหวัดนครสวรรค์ และจังหวัดอุทัยธานี
ทิศตะวันตก : ประเทศสาธารณรัฐสังคมนิยมแห่งสหภาพพม่า
ระยะทาง
ระยะทางจากจังหวัดตากไปยังจังหวัดใกล้เคียง
จังหวัดกำแพงเพชร 68 กม. จังหวัดพิจิตร 157 กม.
จังหวัดสุโขทัย 79 กม. จังหวัดนครสวรรค์ 185 กม.

ระยะทางจากอำเภอเมืองตากไปยังอำเภอต่างๆ
อำเภอบ้านตาก 22 กม. อำเภอแม่ระมาด 120 กม.
อำเภอวังเจ้า 38 กม. อำเภอพบพระ 135 กม.
อำเภอสามเงา 56 กม. อำเภอท่าสองยาง 170 กม.
อำเภอแม่สอด 86 กม. อำเภออุ้มผาง 251 กม.
เทศกาลและงานประเพณี
ประเพณีปีใหม่ม้ง
วันที่จัดงาน: วันขึ้น 1 ค่ำ 2 ค่ำและ 3 ค่ำของเดือนหนึ่ง (มกราคม)
ประเพณีลอยกระทงสายไหลประทีป 1000 ดวง

สถานที่จัดงาน: อำเภอพบพระ
ประเพณีปีใหม่ม้ง เป็นงานรื่นเริงของชาวเขาเผ่าม้งโดยมีการจัดขึ้นเป็นประจำทุก ๆ ปี หลังจากได้เก็บเกี่ยวผลผลิตในรอบปีเรียบร้อย และเป็นการฉลองถึงความสำเร็จในการเพาะปลูกของแต่ละปี ซึ่งจะต้องทำพิธีบูชาถึงผีฟ้า- ผีป่า – ผีบ้าน ที่ให้ความคุ้มครอง และดูแลความสุขสำราญตลอดทั้งปี รวมถึงผลผลิตที่ได้ในรอบปีด้วย ซึ่งแต่ละหมู่บ้านจะทำการฉลองกันอย่างพร้อมเพรียงกัน หรือตามวัน และเวลาที่สะดวกของแต่ละหมู่บ้าน ซึ่งโดยมากจะอยู่ในช่วงเดือนธันวาคมของทุกปี ประเพณีปีใหม่ม้งนี้ชาวม้งเรียกกันว่า “น่อเป๊โจ่วฮ์” แปลตรงตัวได้ว่า “กินสามสิบ” สืบเนื่องจากชาวม้งจะนับช่วงเวลาตามจันทรคติ โดยจะเริ่มนับตั้งแต่ขึ้น 1 ค่ำ ไปจนถึง 30 ค่ำ (ซึ่งตามปฏิทินจันทรคติจะแบ่งออกเป็นข้างขึ้น 15 ค่ำ และข้างแรม 15 ค่ำ) เมื่อครบ 30 ค่ำ จึงนับเป็น 1 เดือน ดังนั้นในวันสุดท้าย (30 ค่ำ) ของเดือนสุดท้าย(เดือนที่ 12) ของปีจึงถือได้ว่าเป็นวันส่งท้ายปีเก่า ช่วงวันฉลองปีใหม่ส่วนใหญ่จะตกอยู่ประมาณช่วงเดือนพฤศจิกายน ถึงเดือนมกราคม ในวันดังกล่าวหัวหน้าครัวเรือนของแต่ละบ้าน จะประกอบพิธีกรรมทางศาสนา เพื่อความเป็นสิริมงคลของครัวเรือน ถัดจากวันส่งท้ายปีเก่าไป 3 วัน คือวันขึ้น 1 ค่ำ 2 ค่ำและ 3 ค่ำของเดือนหนึ่ง จัดเป็นวันฉลองปีใหม่อย่างเป็นทางการ ซึ่งทุกคนจะหยุดหน้าที่การงานทุกอย่างในช่วงวันดังกล่าวนี้ และจะมีการจัดการละเล่นต่าง ๆ ในงานขึ้นปีใหม่ เช่น การโยนลูกช่วง การตีลูกข่าง การร้องเพลงม้ง การเต้นรำต่าง ๆ
ประเพณีแหล่ส่างลอง (แห่ลูกแก้ว)
วันที่จัดงาน: กลางเดือนมีนาคม-ต้นเมษายน
สถานที่จัดงาน: อำเภอแม่ระมาด
แหล่ส่างลอง ประกอบพิธีที่วัด แม่ซอดน่าด่าน อำเภอแม่ระมาด กลางเดือนมีนาคม – ต้นเดือนเมษายน วัตถุประสงค์ 1. เป็นการอนุรักษ์ประเพณีที่มีมา แต่เดิม 2. ให้เด็กนักเรียนได้ใช้เวลาระหว่างปิดภาคเรียนได้มีโอกาสศึกษาพระธรรมคำสั่ง สอนทางพระพุทธศาสนา 3. พ่อแม่ ผู้ปกครองที่ส่งบุตรหลานเข้าบวช ถือ เป็นอานิสงส์ที่ยิ่งใหญ่ พิธีกรรม “แหล่” เป็นคำภาษาไทยใหญ่ แปลว่า แห่ “ส่างลอง” หมายถึง ลูกแก้ว ชาวไทยใหญ่ และชาวไทยใหญ่ผู้นับถือพระพุทธศาสนาในเขตอำเภอแม่สอด มักจะทำการบวชเณร ซึ่งเป็นลูกแก้ว หรือหลาน ของตนเองในช่วงปิดภาคเรียน ระหว่างเดือนมีนาคม - เดือนเมษายน ของทุก ๆ ปี เนื่องจากว่างจากการทำงาน และลูกหลานไม่ได้ไปโรงเรียน ทั้งต้องการให้ลูกหลาน ได้มีโอกาสได้ศึกษาพระธรรมคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าใน ช่วงปิดเทอมนี้ด้วย การจัดงานบวชลูกแก้ว (แหล่ส่างลอง) นั้น ถือว่า ผู้ที่บวชเณรลูกชายตนเองจะได้บุญหรืออานิสงส์มากถึง 7 กัลป์ ถ้าบวชเณรลูกชายคนอื่นจะได้บุญ 4 กัลป์ และถ้าบวชลูกชายตนเองเป็นพระภิกษุ จะได้บุญถึง 16 กัลป์ ถ้าบวชลูกชายคนอื่นเป็นพระภิกษุจะได้บุญถึง 8 กัลป์ จึงมักจะมีผู้ที่มีฐานะดีหลายคน จะนิยมหาเด็กผู้ชายมาบวช โดยจะไปทาบทามจากผู้ปกครองที่มีฐานะยากจน และถือเป็นการสร้างบุญกุศลร่วมกันด้วย ลักษณะในการบวชเณรของชาวแม่สอดจะมี แบบข่านหลิบ(บวชเรียบง่าย) คือ ผู้ที่ตกลงใจบวช พ่อ แม่ ผู้อุปถัมภ์ก็จะนำผู้ที่บวชไปโกนหัว นุ่งผ้าขาว พร้อมด้วยการนำสำรับกับข้าว แบบข้าวหม้อแกงหม้อ ไปวัดให้พระภิกษุสงฆ์ทำพิธีบวชเณรให้ก็เป็นอันเสร็จ ซึ่งมีความสะดวกหลายประการ ทั้งยังเป็นการประหยัดทรัพย์
ประเพณีขึ้นธาตุ
วันที่จัดงาน: หลังเทศกาลสงกรานต์ของทุกปี
ประเพณีขึ้นธาตุเดือน 9

สถานที่จัดงาน: สำนักสงฆ์บ้านตีนธาตุ อำเภอแม่ระมาด
ตำบลพระธาตุเป็นตำบลหนึ่งในจำนวน 6 ตำบล ของอำเภอแม่ระมาด ซึ่งแยกเป็นตำบล มาจากตำบลแม่จะเรา มีหมู่บ้านจำนวน 8 หมู่บ้าน ประชาชนส่วนใหญ่เป็นชาวกะเหรี่ยง 6 หมู่บ้าน อีก 2 หมู่บ้าน เป็นชาวไทยพื้นราบ ชาวตำบลพระธาตุมีความแตกต่างกันทางด้านภาษาและวัฒนธรรม แต่มีความผสมกลมกลืนกันไม่มีความขัดแย้งกัน และมีประเพณีสรงน้ำพระธาตุ ในทุกปีหลังเทศกาลสงกรานต์ของทุกปี จะมีการจัดงานประเพณีสรงน้ำพระธาตุ ณ สำนักสงฆ์บ้านตีนธาตุ หมู่ที่ 2 ซึ่งเป็นที่ตั้งของพระธาตุ อันเป็นที่เคารพและสักการะของชาวตำบลพระธาตุและตำบลใกล้เคียงการ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความสามัคคีของคนในหมู่บ้านและตำบลพระธาตุ เป็นประเพณีที่ถือปฏิบัติสืบทอดกันมายาวนาน ซึ่งพระธาตุนี้ได้นำมาเป็นตราสัญลักษณ์ขององค์การบริหารส่วนตำบลพระธาตุ ในปัจจุบันนี้ด้วย เพื่อเป็นการอนุรักษ์และสืบสานศิลปวัฒนธรรมอันดีงามของท้องถิ่นให้คงอยู่ องค์การบริหารส่วนตำบลพระธาตุ จึงได้จัดทำโครงการประเพณีสรงน้ำธาตุ ขึ้นเป็นประจำทุกปี
งานประเพณีบุญบั้งไฟ
วันที่จัดงาน: เดือนพฤษภาคม
สถานที่จัดงาน: อำเภอวังเจ้า
การจัดงานประเพณีบุญบั้งไฟอำเภอวังเจ้า ถือเป็นครั้งที่สองที่ชาววังเจ้าได้จัดขึ้น เพื่อเป็นการสืบสานและอนุรักษ์ไว้ซึ่งขนบธรรมเนียมประเพณีบุญบั้งไฟและสร้างความสามัคคีในชุมชน พร้อมทั้งถ่ายทอดภูมิปัญญาท้องถิ่นของชาวไทยอิสานสู่ชุมชน และสังคมได้รับความสนใจจากประชาชนชาววังเจ้าและเขตใกล้เคียงเป็นจำนวนมาก
ประเพณีขึ้นธาตุเดือน 9
วันที่จัดงาน: วันขึ้น 14 ค่ำ และ 15 ค่ำ เดือน 7 (ปลายพฤษภาคม - มิถุนายน)
สถานที่จัดงาน: วัดพระบรมธาตุ อำเภอบ้านตาก
ประเพณีขึ้นธาตุเดือน 9 งานขึ้นธาตุเดือน 9 เป็นงานบุญที่จัดขึ้นเพื่อเป็นการบูชาพระบรมธาตุขององค์สมเด็จพระสัมมา สัมพุทธเจ้า กำหนดการจัดในวันขึ้น 14 ค่ำ และ 15 ค่ำ เดือน 9 ของภาคเหนือ หรือตรงกับเดือน ๗ ของไทย ประมาณปลายเดือนพฤษภาคมหรือเดือนมิถุยายนของทุกปี ภายในงานมีการจัดขบวนแห่ เช่น ขบวนกลองยาว ขบวนปัจจัยไทยทาน ขบวนต้นเงิน ขบวนต้นผ้าป่า ขบวนตุงไชย ผ้าห่มองค์พระธาตุ โดยเริ่มจากหนองเล่มผ่านสะพานบุญไปยังวัดพระบรมธาตุ เพื่อทำพิธีถวายผ้าห่มองค์พระธาตุ และทำพิธีบวงสรวงเจดีย์ยุทธหัตถีซึ่งเป็นเจดีย์ที่พ่อขุนรามคำแหงฯ ได้สร้างไว้ในคราวทำสงครามยุทธหัตถีชนะขุนสามชน เจ้าเมืองฉอด ที่ตั้งอยู่ทางทิศเหนือของวัดพระบรมธาตุ และทำบุญตักบาตรตามประเพณี ณ วัดพระบรมธาตุ อำเภอบ้านตาก
ประเพณีตาน ก๋วยสลาก

ประเพณีการแข่งขันเรือพายโบราณ
วันที่จัดงาน: ภายในเดือน 10 (ก่อนออกพรรษา 1 เดือน)
สถานที่จัดงาน: อำเภอแม่สอด
กระทำกัน ในเขตอำเภอซีกตะวันตกของจังหวัดตาก 5 อำเภอ คือ อำเภอท่าสองยาง อำเภอแม่ระมาด อำเภอแม่สอด อำเภอพบพระ อำเภออุ้มผาง และอำเภอบ้านตาก อำเภอเมืองตาก บางส่วนกำหนดภายในเดือนสิบ (เดือนสิบสองเหนือคือก่อนออกพรรษา ๑ เดือน) วัตถุประสงค์ 1. รักษาเป็นประเพณี เพื่อทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ผู้วายชนม์ 2. เพื่อให้พระภิกษุสามเณร ได้มีปัจจัยของใช้พอควรในสมณเพศ 3. จัดหากองทุนและสิ่งของใช้ประจำวัด 4. เสริมสร้างความสามัคคีพร้อมเพรียงในหมู่คณะ ตานก๋วยสลากเป็นประเพณีทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ผู้ตาย โดยการจัดของทยทานบรรจุในชะลอม (ก๋วย) ใบเล็กๆ ของไทยทานที่ใส่ในชะลอมจะเป็นพวกอาหาร ขนม ผลไม้ หรือของใช้อื่นๆ แล้วรวบรวมนำไปถวายพระที่วัด ไม่เฉพาะเจาะจงพระผู้รับ แต่จะถวายโดยการจับฉลาก
ประเพณีลอยกระทงสายไหลประทีป 1000 ดวง
วันที่จัดงาน: วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12
สถานที่จัดงาน: อำเภอเมือง
งานประเพณีลอยกระทงสายไหลประทีป 1000 ดวง ของจังหวัดตาก เป็นงานประเพณีที่นำหลักคำสอนของพระพุทธศาสนา ภูมิปัญญาชาวบ้าน และงานศิลปวัฒนธรรม มาหล่อหลอมรวมกันจนเกิดเป็นรูปแบบที่โดดเด่น ได้มีการปฏิบัติสืบทอดต่อกันมาเป็นเวลายาวนานหลายชั่วอายุคน ซึ่งจะแตกต่างกับงานประเพณีลอยกระทงของจังหวัดอื่น เพราะส่วนประกอบของกระทงจะมีการนำ กะลามะพร้าว มาใช้เป็น ส่วนใหญ่ เหตุที่มีการนำเอากะลามาเป็นส่วนประกอบนั้น เนื่องมาจากชาวเมืองตาก มีการนำเอามะพร้าวมาแปรรูปทำเป็นอาหารว่าง ที่เรียกว่า “ เมี่ยง ” โดยถือเป็นอาหารว่างที่ชาวเมืองตากรับประทานเป็นประจำหลังอาหาร ซึ่งมีมะพร้าว ถั่วลิสง ใบเมี่ยงหมัก เป็นส่วนประกอบหลัก นอกจากทำเพื่อรับประทานกันเองภายในครอบครัวแล้ว ยังมีการนำมาขายเป็นอาหารพื้นเมือง และได้รับความนิยมในภาคเหนือโดยทั่วไป กรรมาวิธีในการแปรรูปมะพร้าวเป็น “ เมี่ยง ” นั้น มีการขูดเอาเฉพาะเนื้อมะพร้าวมาทำ ส่วนกะลามะพร้าวจะถูกทิ้งไว้ในบริเวณบ้านเป็นจำนวนมาก ไม่มีการนำเอามาใช้ประโยชน์อย่างเต็มที่
งานประเพณีลอยกระทงสองแผ่นดินที่ริมแม่น้ำเมย เชิงสะพานมิตรภาพไทย - พม่า อ.แม่สอด
ประเพณีแหล่ส่างลอง (แห่ลูกแก้ว)
วันที่จัดงาน: วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12
สถานที่จัดงาน: เชิงสะพานมิตรภาพไทย – พม่า อำเภอแม่สอด
เทศบาลตำบลท่าสายลวด จะจัดงานประเพณีลอยกระทงมิตรภาพสองฝั่งเมยไทย-พม่า เป็นประจำทุกปี โดยใช้สถานที่บริเวณหน้าเชิงสะพานมิตรภาพไทย-พม่า ศูนย์การค้าแม่เมยซิตี้ หมู่ 2 ต.ท่าสายลวด ซึ่งภายในงานชมการแสดงซื้อสินค้า OTOP นานาชนิดและสินค้าราคาถูกต้อนรับฤดูหนาว ชมการแสดงการประกวดร้องเพลงลูกทุ่งไทยเทิดองค์ราชันย์ พร้อมหางเครื่อง การแสดงศิลปวัฒนธรรม ไทย 4 ภาค ชมมวยไทยปะทะมวยพม่า ตระการตาและตื่นใจกับไฟกระทงไหลขึ้นเหนือ การประกวดนางนพมาศ ไทย-พม่า การแสดงวงโปงลางต่างๆ สำหรับประเพณีลอยกระทงมิตรภาพสองฝั่งเมยไทย-พม่า เทศบาลตำบลท่าสายลวด จะลอยกระทงแปลกกว่าจังหวัดอื่นๆ โดยจะลอยกระทงจากทิศใต้ไหลขึ้นไปทางทิศเหนือ ซึ่งเป็นขนบประเพณียาวนานของสองฝั่งเมยของชาวไทยและชาวพม่า
ประเพณีการแข่งขันเรือพายโบราณ
วันที่จัดงาน: วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12
สถานที่จัดงาน: อำเภอบ้านตาก
งานประเพณีลอยกระทงสายและประเพณีแข่งเรือพายโบราณ ที่มีความเป็นเอกลักษณ์ของชาวอำเภอบ้านตาก กล่าวคือ จะมีการจัดกิจกรรมทั้งกลางวันและกลางคืน โดยภาคกลางวัน มีการแข่งขันเรือพายโบราณชิงถ้วยพระราชทานสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาสยามฯบรมราชกุมารี การแข่งขันเรือยาว 30 ฝีพาย ภาคกลางคืน การแข่งขันลอยกระทงสาย ที่มีความแตกต่างจากการลอยกระทงโดยทั่วไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งอำเภอบ้านตากถือเป็นแหล่งต้นกำเนิดของงานประเพณีนี้ จึงทำให้การลอยกระทงสายมีความน่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง นอกจากนั้น มีการประกวดนางนพมาศ การประกวดขบวนแห่กระทงสาย การประกวดหนูน้อยนพมาศ การแสดงดนตรี การออกร้านกิ่งกาชาดอำเภอบ้านตาก การประกวดร้องเพลงปลุกใจ เพลงรักชาติ ตามโครงการ “ร้อยใจไทย 63 ล้านใจ ปกป้องสถาบันหลักของชาติ” และมหรสพต่างๆอีกมากมาย
 
เพิ่มขนาดตัวอักษร ตัวอักษร ลดขนาดตัวอักษร